"Waarom zou ik een taxatie laten doen? Ik weet de WOZ-waarde toch?" Die vraag hoor ik regelmatig. Het is een begrijpelijke vraag, want alle drie zeggen iets over de waarde van uw woning. Maar ze zijn gemaakt voor een ander doel, op een andere manier en vaak met een andere datum. Daardoor kan de uitkomst flink verschillen.
De WOZ-waarde: voor de belastingen
De WOZ-waarde wordt elk jaar door de gemeente vastgesteld. Het is de basis voor onder meer de onroerendezaakbelasting, de waterschapsbelasting en het eigenwoningforfait in uw inkomstenbelasting.
Twee dingen zijn belangrijk om te weten:
- De peildatum ligt in het verleden. De WOZ-waarde die u in 2026 ontvangt, gaat uit van de waarde op 1 januari 2025. In een stijgende of dalende markt loopt die dus achter.
- De waarde wordt meestal modelmatig bepaald. De gemeente waardeert alle woningen tegelijk, op basis van verkopen in de buurt en gegevens zoals oppervlakte en bouwjaar. Er komt meestal niemand binnen kijken. Een nieuwe keuken, een verbouwing of juist achterstallig onderhoud wordt daardoor niet altijd goed meegenomen.
Bent u het niet eens met uw WOZ-waarde, dan kunt u bezwaar maken bij de gemeente. De termijn daarvoor staat op de beschikking.
De waardebepaling: een indicatie
Een waardebepaling is een inschatting van de waarde, bijvoorbeeld door een makelaar die u wilt laten verkopen, of via een online waardecheck. Die is vaak snel en soms gratis. Een makelaar kijkt daarbij vooral met het oog op de verkoop: welke vraagprijs past bij de markt?
Een waardebepaling is handig om een eerste beeld te krijgen. Maar het is geen gevalideerd rapport, en voor een hypotheek kunt u er in de regel niet mee terecht.
De taxatie: onafhankelijk en gevalideerd
Een woningtaxatie wordt uitgevoerd door een NRVT-register-taxateur. Die bezoekt de woning, beoordeelt de bouwkundige staat, de indeling, de afwerking en de ligging, en vergelijkt de woning met recente verkopen van vergelijkbare woningen. Het resultaat is de marktwaarde op de datum van de opname.
Het rapport wordt gecontroleerd door het NWWI; dat heet validatie. Een gevalideerd taxatierapport wordt geaccepteerd door geldverstrekkers en voor hypotheken met Nationale Hypotheek Garantie, en is zes maanden geldig.
Een belangrijk verschil met een waardebepaling: de taxateur mag niets te maken hebben met de verkoop, de aankoop of de bemiddeling van de woning. Hij taxeert uitsluitend. Daardoor heeft hij geen belang bij een hoge of lage uitkomst.
Een WOZ-waarde kijkt terug, een waardebepaling kijkt naar de verkoop, een taxatie kijkt naar de woning zelf.
Wanneer heeft u welke nodig?
U koopt een woning
Uw geldverstrekker vraagt vrijwel altijd een gevalideerd taxatierapport. Lees ook hoe u stress rond het financieringsvoorbehoud voorkomt.
U sluit uw hypotheek over of wilt een lagere rente
Meestal is een taxatie nodig. Sommige geldverstrekkers accepteren in bepaalde gevallen de WOZ-waarde of een modelmatige waardering. Uw hypotheekadviseur weet wat in uw situatie kan. Is uw woning sinds de peildatum van de WOZ in waarde gestegen, dan geeft een taxatie vaak een actuelere waarde.
U gaat verbouwen en wilt dat meefinancieren
Dan is een taxatie nodig die ook de waarde na verbouwing bepaalt. De WOZ-waarde en een waardebepaling kunnen dat niet.
U overweegt te verkopen
Voor een eerste idee van een vraagprijs volstaat vaak een waardebepaling. Heeft u een nieuwe woning gekocht en wilt u een overbruggingskrediet, dan vraagt de geldverstrekker een taxatie van de woning die u verkoopt.
Scheiding of erfenis
Voor de erf- en schenkbelasting is de WOZ-waarde vaak het uitgangspunt. Maar voor een eerlijke verdeling, het uitkopen van een partner of erfgenaam of een verkoop binnen de familie geeft een taxatie een actuele, onderbouwde marktwaarde waar alle partijen op kunnen bouwen. Uw notaris of fiscalist adviseert wat in uw situatie nodig is.
Waarom de uitkomsten kunnen verschillen
Het komt vaak voor dat de WOZ-waarde, een waardebepaling en een taxatie elk een ander bedrag laten zien. Dat hoeft niet te betekenen dat een van de drie fout is. De peildatum verschilt, de methode verschilt en het doel verschilt. Een taxatie is de enige van de drie waarbij iemand de woning van binnen bekijkt, en de enige met een gevalideerd rapport.
Twijfelt u welke u nodig heeft? Bekijk alle taxaties die ik uitvoer of neem gerust contact op. Dan denk ik met u mee.